Himba, Herero i piachy Kalahari   

  „Czasami niebezpiecznie jest wyjść z domu i stanąć na drodze, nigdy nie wiesz dokąd poniosą Cię nogi " Bilbo Baggins (J.R.R.Tolkien).
Wprawdzie Bilbo to fikcyjna postać, jest hobbitem, jednym z bohaterów władcy pierścieni, samotne wędrówki przyniosły mu sukces, odnalazł czarodziejski pierścień, który dawał mu niewidzialność.
Na szczęście Pan Maciej Przysłup to realna postać i mieliśmy to szczęście, że nogi poniosły go do Afryki a konkretnie do Namibii a 16 marca do Biblioteki w Dzierżoniowie. Rzadko zdarza się taka okazja powędrować z wykładowcą w tak piękne i egzotyczne miejsca.
 Namibia to państwo w zachodniej Afryce jest republiką, zajmuje powierzchnię 824 292 km². Namibia jest 2,5 raza większa od Polski a zamieszkuje ją 3 miliony osób. Stolicą Namibii jest Windhuk. Bardzo ciekawe jest godło tego kraju, tarcza herbowa otoczona jest przez dwie antylopy oryx, zwieńczona orłem afrykańskim i zawojem w barwach flagi, a u podstawy znajduje się pustynna roślina welwiczja przedziwna. Godło symbolizuje narodową dumę, wytrwałość, dalekowzroczność liderów oraz bogactwo naturalne, a w tym szczególne  znaczenie dla gospodarki kraju jest pozyskiwanie diamentów.
 W drugiej połowie XIX wieku obszar Namibii został skolonizowany przez Europejczyków a po długiej wojnie narodowowyzwoleńczej państwo w roku 1990 uzyskało niepodległość i obecne granice. Namibia to jedno z najrzadziej zaludnionych państw świata, Około 60% to grupa etniczna Owambo. Do innych grup należą Kawango, Herrero, Damara oraz ludność pochodzenia europejskiego. Ludność zajmuje się uprawą kukurydzy i hodowlą bydła, które jest też  ich skarbem narodowych a dla poszczególnych rodzin dowodem zamożności.
 Większość powierzchni Namibii zajmuje rozległy płaskowyż  położony na wysokości 700-1500 m.n.p.m. Najwyższym szczytem jest Brandberg, który opada na zachodzie ku pustyni Namib. Na południu płaskowyż ogranicza dolina rzeki Oranje a od wschodu kotlina Kalahari. Namib oznacza „olbrzymi” a w innym tłumaczeniu „miejsce gdzie nic nie ma”. Na pustyni znajduje się najwyższa wydma piaskowa na świecie Dune 7 o wysokości 340 m. Przez teren pustyni przepływa rzeka Kuiseb, która przez większą część roku jest wyschnięta i dzieli Namib na dwie części. Część północna to skalista wyżyna dochodząca do oceanu, która nosi nazwę Wybrzeże Szkieletowe i jest chroniona jako park narodowy, a południowa część ma charakter piaszczystej równiny z przemieszczającymi się gwiaździstymi wydmami. Piasek ma kolor od żółtego po ciemnoczerwony.
 Pustynia Namib to również Martwe Bagno, biała gliniana niecka otoczona czerwonymi wydmami słynąca z 900 letnich uschniętych akacji. To cmentarzysko natury emanuje kolorami, czerni, bieli i czerwieni. Już mamy prawie zawrót głowy słuchając Pana Macieja i oglądając zdjęcia, które nam przywiózł.  Ale to na razie tylko ekosystem pustynny a jeszcze fauna w największym na świecie Parku Narodowym Etosza. Ten jeden z największych Parków Narodowych zajmuje 22 270 km² i powstał w 1907 r. Sercem parku jest rozległa pozbawiona roślinności płaska depresja i solnisko. Jednym z najciekawszych miejsc w parku jest oświetlony w nocy wodopój w rejonie Okakuejo, który w nocy odwiedzają zwierzęta. Te bardziej nam znane to żyrafy, słonie, hipopotamy, pawiany, hieny, szakale, lwy,  gepardy, strusie, nosorożec  oraz oryx południowy, który widnieje w godle kraju. Unikalnym zjawiskiem u Wybrzeża Szkieletów w Parku Narodowym Etoszy są lwy morskie, to lwy pustynne które zaadoptowały się do życia na wybrzeżu i stały się lwami morskimi. Z wyglądu bardzo sympatyczne przypominające foki, ssaki drapieżne, których dieta składa się głównie z ryb, kalmarów i ośmiornic.
  W Namibii nie brakuje też ciekawych ptaków a mianowicie Dzioborożec należy do licznej 50 osobowej rodziny dzioborożcowych, ma długi zakrzywiony dziób często z dodatkową rogową naroślą na górnej części dzioba. Całość dzioba to gama kolorów. Dzioborożec oczywiście w trosce o partnerkę i młode ma zwyczaj „zamurowywania” w dziupli drzewa rodziny, którą odtąd karmi. Po 8 tygodniach samica niszczy ściankę z gliny i wraz z pisklętami wylatuje z gniazda. 
 Trzewikodziób to gatunek dużego ptaka a jego charakterystyczną częścią ciała jest gruby, szeroki, krótki dziób, przystosowany do szukania pożywienia w mule. Stosunkowo duże oczy są przesunięte ku przodowi, co wspomaga widzenie trójwymiarowe ma upierzenie szare z zielonkawym połyskiem. Ciekawostek nigdy w nadmiarze, jeszcze niesamowita roślina: welwiczja przedziwna. Bardzo oryginalna roślina opisywana jako jedna z najdziwniejszych, określana jest mianem drzewa karła, ma skrócony nierozgałęziony pień z którego wystają tylko dwa liście, które z wiekiem mogą osiągnąć 6m i nigdy nie zrzucane mogą żyć z rośliną nawet kilkaset lat. Dzięki aparatom szparkowym na liściach welwiczja może pochłaniać rosę niezbędną do przetrwania w nieprzyjaznym środowisku.
 To na pewno nie wszystko co można zobaczyć w Namibii ale oczywiście nie sposób opisać tego ciekawego kraju w tak krótkiej notatce. Bardzo dziękujemy Panu Maciejowi za wykład, który podsumuję słowami: ”ciekawy kraj to taki, w którym mapa jest tylko sugestią, a każda droga prowadzi do nowej zaskakującej historii.”

Irena Kowal

Powrót do Wydarzenia 2026