Jak rozwijać asertywność

Asertywność jest umiejętnością wyrażania siebie, swoich uczuć, potrzeb i przekonań, w formie bezpośredniej i szczerej, uwzględniając jednocześnie emocje i przemyślenia drugiej osoby. To sztuka mówienia „tak” i „nie”  w sposób, który chroni nasze i zarazem szanuje potrzeby innych. Asertywność to wreszcie jeden ze stylów komunikowania i określania własnych granic i oczekiwań, bez złości, gniewu i lęków. Nie kontrolujemy, nie zmuszamy nikogo do naszych racji. Zamiast tego przekonujemy. Potrafimy konstruktywnie wyrażać krytykę i potrafimy krytykę przyjąć.  W takim znaczeniu, w odróżnieniu od agresji lub uległości, asertywność pozwala na rozwiązywanie konfliktów  i buduje trwałe, oparte na zaufaniu relacje. 

Nikt jednak nie rodzi się asertywny, co oznacza, że jest to zdolność nabyta, możemy ją wyuczyć i doskonalić przez całe życie. Bowiem nauka i kształtowanie asertywności to proces, który wymaga czasu i cierpliwości ale korzyści z jego opanowania są nieocenione. I choć nierzadko bywa to trudne, niemniej jest jak najbardziej możliwe.
Rozpoczynając pracę nad asertywną komunikacją należy przede wszystkim rozpoznać swoje mocne strony, mieć świadomość własnej wartości i odporności psychicznej, zrozumieć siebie i uzmysłowić  sobie przyczyny powodujące trudności w wyrażaniu poglądów, opinii czy zdania. Niezwykle ważny w budowaniu asertywności jest język niewerbalny obejmujący mowę ciała, gesty, mimikę, ton głosu, także postawa ciała i dystans fizyczny. Należy używać jasnego i bezpośredniego języka, ćwiczyć aktywne słuchanie i utrzymywanie kontaktu wzrokowego z rozmówcą. Warto a nawet trzeba trenować zdolność stosowania komunikatów typu „ja” oraz umiejętność odmawiania, mówienia krótkiego „nie”, stosując chociażby metodę tzw. zdartej płyty. A w sytuacjach potencjalnie drażliwych asertywną wypowiedź można wspierać techniką FUO (fakt-ustosunkowanie-oczekiwanie).
Trening i rozwijanie asertywności wpływa pozytywnie na wszystkie aspekty życia, poprawiając relacje międzyludzkie ale też umożliwiając obronę swoich racji bez wchodzenia w konflikty. A konsekwentne stosowanie technik asertywnych prowadzi do wzrostu samoświadomości i poczucia własnej wartości. Pomaga również w zarządzaniu stresem.

Powyższe zagadnienie rozwinęła i poddała analizie w dniu 19.02.2026 roku psycholożka pani Karola Kotecka-Koba. Spotkanie zostało zrealizowane w ramach projektu „Ciekawi siebie i świata 2026”.

Lucyna Bajsarowicz

Powrót do Wydarzenia 2026